Nev Esentepe ve Bandırma Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü’nden Op. Dr. Yaşar Akdoğan, kayak yaparken sakatlanmamak için nelere dikkat edilmesi gerektiği hakkında açıklamalarda bulundu.

Kışın en çok tercih edilen aktivitelerden biri olan kayak esnasında ortopedik yaralanmaların da sık görüldüğünü ifade eden Op. Dr. Yaşar Akdoğan, bu adrenalin dolu aktiviteyi yaparken dikkat edilmesi gereken birçok nokta olduğunu belirtti.

Isınma hareketleri yapmadan olmaz

Op. Dr. Yaşar Akdoğan, “Kayağa başlarken ısınma hareketleri yapmak, kaslarınızı hazırlayarak ani hareketlerde büyük yaralanmaların önüne geçer. Ayrıca, kayak aletlerinizi doğru seçmelisiniz. Kayağa başlamadan önce kayak aletleri seçimi hayati önem taşır. Sizin vücudunuza uygun olmasının yanında malzemeleri alırken özel yapılmış gore-teks kumaşlı kıyafet kullanmalısınız. Eğer hassas bir dokunuz varsa eldiven, maske gibi önemler alabilirsiniz” dedi.

Kayak ayakkabıları kayağın tamamını etkiler

Kayak yaparken ayakkabıların ayağı sarması ve gevşek olmaması gerektiğini aksi takdirde ayaktan kayabileceğini ve çok büyük yaralanmalara mahal verebileceğini belirten Op. Dr. Yaşar Akdoğan, “Bunlara ek olarak, kayak kıyafeti seçimi yaparken üşümenize engel olacak ve rüzgârdan koruyacak kıyafetler seçmelisiniz. Ayrıca, kayak yapan kişi vücut ağırlığını dengelemeli ve düşme tehlikesini azaltmalıdır. Eğer düşecekse vücudunun ağır basan tarafına doğru düşmelidir” dedi.

Kayak öğrenildikten sonra yapılmalı

Op. Dr. Yaşar Akdoğan, “Eğer ilk defa kayak yapacaksanız ve bilginiz yoksa, mutlaka bir bilene sormak lazım. Eğitmen direktifleri doğrultusunda yapacağınız kayak hayati tehlikenizi azaltır. Kazaları önlemek adına, kayak sırasında güneş ışığından ve rüzgârın zararlarından korunmak istiyorsanız gözlük takmak da sizin daha sağlıklı kayak yapmanıza olanak tanır” dedi.

Kayak boyu doğru seçilmeli

Kayak boyu yanlış olursa, ne kadar doğru kayılırsa kayılsın düşmenin önüne geçilemeyeceğini ifade eden Op. Dr. Yaşar Akdoğan, “Bu nedenle kayağınız sizin ağırlığınıza ve fiziksel özelliklerinize göre olmalıdır. Hangi kayak boyunun size uygun olacağını öğrenmek yapacağınız spor dalına ve hızınıza göre değişir. Çok hızlı gidecekseniz uzun kayaklar, daha yavaş hızlarda gidecekseniz kısa kayaklar kullanmalısınız. Kayak yapmadan önce kayağınızı test edin. En önemlisi de kayak yaparken sizi ve diğer kayak yapanları tehlikeye atmamak için kurallara uymaya dikkat edin. Herkese güzel bir kış dönemi ve iyi eğlenceler diliyorum” diyerek sözlerine son verdi.

Geleneksel tedavilere dirençli olan ve yeterli düzeyde fayda görmeyen olgularda ”Radyofrekans Ablasyon” yönteminin kullanıldığını ifade eden Op. Dr. Yaşar Akdoğan, kronik topuk ağrısı tedavisinde diğer yöntemlerden farklı bir uygulama olan ”Radyofrekans Ablasyon”un uygun hastalara uygulandığında bir defada %85’in üzerinde başarı elde edilebildiğini belirtti.

Plantar Fasiitin (Topuk Ağrısı) belirtileri nelerdir?

En sık belirtisinin topuğun iç kısmında ayağın altındaki ağrı olduğunu aktaran Akdoğan, ağrının en çok sabah yataktan kalktıktan sonraki ilk 2-3 adımda hissedildiğini, hastaların bunu; ‘sabah ilk kalktığımda sanki kırık cam parçalarına basıyorum’ şeklinde ifade ettiğini söyledi.

Ayrıca bu rahatsızlığa sahip kişilerin uzun süre ayakta kalma sonucu ya da uzun süre oturduktan sonra yürümeye çalışırken ilk birkaç adımda şiddetli bir ağrı hissettiğini, bu şikayetlerin sporcularda ise özellikle egzersiz sonrası ağrı olarak kendini gösterdiğini sözlerine ekledi.

Akdoğan, bu şikayetlerle gelen hastaların tanısı konduktan sonra kişi uygunsa “Radyofrekans Ablasyon” tedavisini önerdiklerini belirtti.

Diğer yöntemlerden farklı

Radyofrekans Ablasyonu diğer yöntemlerden ayıran en önemli özelliğin bir defada kalıcı sonuca ulaşılması olduğunu belirten Akdoğan, bu yöntemin ağrıya neden olan ve plantar fasiite bağlı ağrıyı taşıyan ufak milimetrik sinirleri radyofrekans (RF) enerjisi ile yakmaya dayandığını söyledi.

Hastanın tedaviye uygun olması önemli

Akdoğan, “Hastanın işleme uygun olup olmadığına deneme enjeksiyonu ile karar verilir. Yakılacak olan sinir bölgesine yaklaşık 0.5 cc lokal anestetik enjekte edilir eğer hasta bu enjeksiyondan fayda görürse bu işleme uygun bir aday olarak değerlendirilir. İşlem sonrasında hasta evine dönüp günlük yaşamına devam edebilir. Bir günlük evde dinlenmenin sonrasında normal yaşantısına dönebilir” diyerek sözlerine son verdi.

Son yıllarda tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de kullanımı giderek artan elektrikli scooter, bazı riskleri de beraberinde getiriyor.

NEV Esentepe Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op Dr. Yaşar Akdoğan, scooter kazalarının yüzde 50’ye yakınının ortopedik yaralanmalarla sonuçlandığına işaret etti.

Ciddi artış var

Her yenilik gibi yazılı ve sözlü birtakım kuralların halen gelişim aşamasında olmasının da kazalar açısından boşluk yaratabildiğini hatırlatan Dr. Yaşar Akdoğan, ortaya çıkabilecek ortopedik sorunlara işaret ederek şu bilgileri verdi: “Özellikle büyük şehirlerde kullanım oranının artmasıyla birlikte yaralanma oranlarında da artış gözleniyor. Elektrikli scooter kazaları ile ilgili yaz aylarında ve hafta sonlarında, özellikle de saat 14:00 ila 22:00 arasında ciddi artışlar saptanmıştır. Bu yaralanmalar, 18-44 yaş arasında ve genellikle erkeklerde daha sık olarak görülmektedir. Bunun yanında, kullanım için yasalarca belirlenmiş minimum yaş sınırı olmaması da kaza açısından risk oluşturuyor” diye konuştu.

Koruyucu ekipman kullanımı şart!

“Elektrikli scooter sürücülerinin yaş sınırları, trafik eğitimi zorunlulukları ve yaralanma riskine karşı zorunlu koruyucu ekipmanları yasal olarak tam belirlenmediği için birçok sürücü koruyucu ekipman kullanmıyor” diyen Op Dr. Yaşar Akdoğan, basit bir ortopedik yaralanmayla sonuçlanabilecek kazaların, yüksek riskli ortopedik yaralanmalara neden olabileceği uyarısında bulunarak sözlerine şöyle devam etti: “E-scooter kazasına bağlı yaralanmaların sıklıkla omuz, dirsek ve eller gibi üst ekstremitede, diz eklemi ön çapraz bağlarında, kafa bölgesinde ya da yüz bölgesinde olduğunu görüyoruz. Ancak kalça kırıkları ve alt ekstremitede kontüzyonlar da görülüyor. En sık kırılan kemik el bileğinde Radius kemiği olup, alçı ile tedavisi mümkün olan sorunlardır. Yaralananların yüzde 80-90 civarı acilden eve gönderilirken, yüzde 10-20 civarı ise ameliyat edilmek üzere servise veya yoğun bakıma yatırılmaktadır. Bacak gibi alt ekstremite kırıkları, kol-el gibi üst ekstremite kırıklarına göre 2 kat daha yüksek bir hastaneye yatış oranına sahip.”

Kesin kurallara ihtiyaç var

Bazı ülkelerde, elektrikli scooter kullanımının daha güvenli hala getirilmesi için birtakım yasal düzenlemeler getirildiğini hatırlatan Dr. Yaşar Akdoğan, “Yasa düzenleyiciler, şehir planlamacıları ve ticari kurumlar, isteğe bağlı mobilite pazarı olgunlaşmaya devam ederken, hem sürücülerin hem de yayaların güvenliğini en üst düzeye çıkarmaya odaklanmalıdır. Koruyucu ekipman kullanımı mutlaka teşvik edilmeli, hatta birtakım ekipmanların (kask, bilek, dirsek ve diz korumaları, vb.) kullanımı zorunlu olmalıdır. Sürücülerin hem kendi güvenlikleri hem de çevre güvenliği açısından birtakım yasal yaptırımlar olmalı. Alkol alındıktan sonra kullanılmamalı, yolcu sayısı (yalnız 1 kişi olmalıdır), kullanılan zeminin uygunluğu (ıslak veya engebeli zeminler kullanıma uygun değildir), trafikte uyması gereken genel kurallar ile yaş aralığı, hız sınırı, ve koruyucu ekipman kullanımının da yasa düzenleyiciler tarafından bir an önce belirlenmesi önem taşıyor” ifadelerini kullandı.