Nilüfer Belediyesi, Nilüfer’in kentsel gıda politikasını oluşturmak için ilk adımı attı. Akademisyenler, üreticiler, tüketiciler, sivil toplum kuruluşları ve akademik odaların temsilcileri ve birçok paydaş, kentin gıda politikasının nasıl olması gerektiğini “Nilüfer Kentsel Gıda Politikası Çalıştayı”nda çok yönlü olarak ele aldı.

Tarım Yılı ve Gıda Yılı’nda yaptığı çalışmalar ve gerçekleştirdiği projelerle sağlıklı gıdanın, herkes için eşit, ulaşılabilir ve adil olması gerektiğine dikkat çeken Nilüfer Belediyesi, bu kez Nilüfer’in kentsel gıda politikasını oluşturmak için çalışmalara başladı. Avrupa Birliği tarafından finanse edilen, gıda ve doğal kaynakları konu edinen FUSILLI projesinde Türkiye’den yer alan ilk ve tek belediye olan ve bu projeye uygun çalışmalar yapan Nilüfer Belediyesi, Nilüfer Kent Konseyi ve S.S. Nilüfer Tarımsal Kalkınma Kooperatifi (NİLKOOP) iş birliğiyle “Nilüfer Kentsel Gıda Politikası Çalıştayı” düzenlendi. Nilüfer Belediyesi Nikah Evi Kuvars Salon’daki Çalıştaya katılan çeşitli üniversitelerden akademisyenler, üreticiler, tüketiciler, sivil toplum kuruluşları, akademik odalar, ticaret ve sanayi odası ile esnaf odası, Nilüfer’deki kadın dernekleri, ihracatçı birlikleri ve üretici derneklerinden temsilciler, kentin gıda politikasının nasıl olması gerektiği üzerine görüş alışverişinde bulundular.

Çalıştayın açılışında konuşan Nilüfer Belediye Başkanı Turgay Erdem, yaşam tarzlarının değiştiğini, bu değişimin de her canlıyı etkilediğini ifade etti. Hızlı kentleşmenin ve doğa ile uyumlu olmayan yaşam tarzlarının, ekolojik dengeye zarar verdiğini vurgulayan Başkan Erdem, sürdürülebilir kentsel gıda politikalarının geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekti. Başkan Erdem, “Topraktan beslenen insan, topraktan ne kadar uzaklaşırsa, bizler ve özellikle de gelecek kuşaklar kıtlık ve gıda krizine o kadar yaklaşıyoruz. Bütün bu değişimleri görmek ve buna göre çözümler üretmek zorundayız. Kaynaklar sınırlı ama nüfus hızlı artıyor, yetersiz beslenmeden kaynaklanan sorunlar ve salgın hastalıklarla yüz yüzeyiz” dedi.

Bunun küresel bir sorun olduğunu ve pekçok ülkenin bu konuda çözüm üretme çabasında olduğunu kaydeden Başkan Erdem, “Bugün pek çok ülkede, kent sakinlerinin kendi gıdalarını evlerinde yetiştirmelerini teşvik eden, kullanılmayan arazilerde topluluk destekli tarımla gıda yetiştirilmesini hedefleyen, kamusal alanları meyve bahçelerine dönüştüren uygulamaları görüyoruz. Biz de Nilüfer’de hem kentsel, hem kırsal alanda üretimi teşvik etmek için çok yönlü çaba harcıyoruz. Bu çabalarımızı çeşitlendirmeli ve artırmalıyız. Bugün artık ne yapıp edip; kendini doyuran, kendini besleyen üretken kentler yaratmalıyız. Kentsel yaşamın ekonomik yükünü azaltmak ve yoksulluğun hafifletilmesi için çareler düşünmeliyiz. Her yaştan insanı ama özellikle çocukları bilinçlendirmeliyiz” dedi.

Nilüfer Kent Konseyi’nin, önemli bir sorumluluk üstlenerek Nilüfer’de gıda politikalarının belirlenmesine ve yürütülmesi noktasında katkı sağlayacağını belirten Nilüfer Kent Konseyi Başkanı Neslihan Binbaş da, sosyal ve ekolojik öncelikleri göz önüne alarak, sağlıklı ve iyi gıdaya herkesin erişebileceği bir gıda sistemini Nilüfer de yaratmayı amaçladıklarını söyledi. Bu hedeflere ulaşmak için yapılması gerekenleri de paylaşan Binbaş, Nilüfer’in gıda politikalarını belirlemeye yönelik bu çalıştayın bir başlangıç olduğunu ifade etti.

Nilüfer Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Müdürlüğü FUSILLI Projesi Yürütücüsü Mehmet Can Yılmaz da yaptığı sunumla, FUSILLI projesinin detaylarını ve bu çerçevede yaptıkları çalışmaları katılımcılarla paylaştı. Gıda sistemlerinin karmaşık ve her toplumda farklılık gösteren sistemler olduğuna değinen Yılmaz, şehirlerin sürdürülebilir gıda sistemleri geliştirmede ve sağlıklı gıdayı teşvik etmede önemli rolleri olduğunu belirtti. Mehmet Can Yılmaz, gıda sistemlerinin sürdürülebilir olması için pek çok bileşenle, çok disiplinli bir yaklaşıma ihtiyaç duyulduğunun altını çizdi.

“ Kentlerin Gıda Politikası Olmalı”

Çalıştayda İzmir Demokrasi Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Emel Karakaya Ayalp de, “Kentsel Gıda Politikaları” konulu bir sunum gerçekleştirdi. Türkiye’de kentlerin gıda sisteminin sürdürülebilir yönde dönüştürülmesi için çalışma yapan çeşitli belediyeler olduğunu belirten Ayalp, bu belediyeler içinde de ürettiği strateji ve ilkeyi, eyleme dönüştürüp hiyerarşik ilişki içinde sunan tek yerel yönetimin Nilüfer Belediyesi olduğuna dikkat çekti.

2050 yılında dünya nüfusunun yüzde 66’sının, kentlerde yaşamasının beklendiğini ifade eden Ayalp, yaşam alanlarının tamamının yığılma sistemine dönüştüğünü, üretimin olmadığı, ekosistemle bağın koparıldığı ve sürekli atık üreten bir yaşam biçimi olduğunu belirtti. Kentlerin, kendi gıda sistemini yöneterek, bir gıda politikasına sahip olması gerektiğinin altını çizen Doç. Dr. Ayalp, “Biyoçeşitlilik, tarımsal üretim ve bunu yapma şekli, yerele dair bir şey. Burada hem kentleşmenin getirdiği baskı hem de sağlıklı yaşanabilir ve insan onuruna yaraşır kentlerin kurulması için iklim krizinin gıdaya etkisi tartışılırken, gıdanın da iklim krizi üzerindeki etkisini göz ardı etmememiz gerekiyor. Bu da bizi gıda politikasına götürüyor” dedi.

Çalıştayda NİLKOOP Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ziraat Yüksek Mühendisi Arca Atay da Nilüfer Belediyesi’nin, NİLKOOP iş birliğiyle hayata geçirdiği tarım ve gıda odaklı çalışmaları katılımcılarla paylaştı.

Konuşma ve sunumların ardından katılımcılar 4 ayrı çalışma grubuna ayrılarak, Yönetişim ve Atık, Üretim ve Atık, Tüketim ve Atık, Dağıtım ve Atık masalarında, Nilüfer’in gıda sisteminden beklentilerini ve Nilüfer’in kentsel gıda politikasının nasıl olması gerektiğini çok yönlü olarak tartıştılar.

İki oturumda gerçekleşen çalıştayın ardından Demir Enerji Sürdürülebilirlik Danışmanı ve Proje Yöneticisi Gonca Akgül, İzmir Demokrasi Üniversitesi’nden Doç. Dr. Sevim Pelin Özkan ile Dr. Ferah Sargın ve Doç. Dr. Emel Karakaya Ayalp, masalardan çıkan sonuçların sunumunu yaptı. Nilüfer Kentsel Gıda Politikası Çalıştayı’nın sonunda da Demir Enerji Strateji ve Politika Uzmanı Dr. Baha Kuban, çalıştayın değerlendirmesini katılımcılarla paylaştı.

Gıda sisteminin dönüştürülmesi en zor sistemlerden biri olduğunu belirten Baha Kuban, Nilüfer’de bu konuya ciddi bir şekilde yaklaşan yerel yönetimin olmasının, büyük avantaj olduğunu söyledi. Çalıştayın verimli geçtiğini belirten Kuban, “Sistemin büyüklüğünü karmaşıklığını kabul edip, yapılabileceklerin sınırını bilip ona göre davranılmalı. Çeşitli analizler yapılarak, veriler elde edilmeli. Bu, uzun soluklu bir süreç. Çalıştay bunun ilk ayağıydı” diye konuştu. Nilüfer Kentsel Gıda Politikası Çalıştayı’nın sonuç bildirgesinin en yakın zamanda kamuoyuyla paylaşılacağı belirtildi.

Bu yıl 29. kez kapılarını açan Uluslararası Gemlik Zeytini Festivali yarışmalar, danslar, söyleşiler ve konserlerle büyük bir coşkuyla devam ederken Gemlik’in yerli üreticileri için de stantlar açıldı. Üreticiler kendi imalatı olan zeytini katılımcılara tanıtma fırsatı yakaladı.

“Festival ilaç gibi geldi”

Gemlik’in yöresel tatlarını standına taşıyan Ayşe Aksoy, 2. kez festivale katıldığını belirterek “Bu 2. sezonumuz. Daha devamını bekliyoruz. Ev eriştelerimiz var. Köy ekmeklerimiz var. Lokumlarımız var. Hep kendi üretimlerimiz. Yani kendimiz yapıyoruz hep. Tabii ki güzel bir şey. Halkımıza bir destek. Fayda oluyor tabii ki satışlara, ilaç gibi geliyor. Allah razı olsun” dedi.

“Başkanımızın desteğiyle ürünlerimizi tanıtma fırsatı yakaladık”

Diğer bir üretici Ramazan Yıldırım da standında kendi üretimleri olan zeytinyağı ürünlerine yer verdi. 400 yıldır zeytin ve zeytinyağı ürettiklerine dikkat çeken Yıldırım, “Belediyemiz çiftçilerimize destek olsun diye böyle standlar verdi. Belediye Başkanımız Mehmet Uğur Sertaslan’a çok teşekkür ediyoruz.  Zeytinlerimizi tanıtıyoruz. Dışarıdan gelen insanlar da oluyor. Onlara Gemlik zeytinini tattırıyoruz. Bizim için güzel bir şey oluyor. Markamızı tanıtmış oluyoruz” şeklinde konuştu.

“Zeytinimizin lezzetinde iddialıyız”

Gemlik’in en eski köylerinden biri olan Engürücük köyünden gelerek stant açan diğer bir satıcı Selçuk Doğru ise zeytin ve zeytinyağı üretiminde iddialı olduklarını belirterek, “Uğur Başkanımıza teşekkür ederiz. Bize desteklerinden dolayı. Üreticiden tüketiciye iletiyoruz biz zeytinlerimizi ve kalitemiz noktasında da iddialıyız. Köyümüz zeytiniyle bilinen bir köy. Meyvecilik yok denecek kadar az. Zeytinliklerimiz atadan dededen kalma. Lezzetimiz de buradan geliyor” dedi.

“Kadınlara öncü olabilmek için stant açtım”

Tarhanadan, zeytinyağlı kreme, zeytinyağından erişteye kendi el emeği ürünlerini satan Melek Düşmez, kadınlara desteği arttırmak ve kadınların her alanda yer aldığını göstermek için stant açtığını söyledi. Gemlik Umurbey köyünden gelen Düşmez  “Gemlik zeytininin zaten özelliğini biliyorsunuz. Tamamen dünyaca ünlü bir zeytinimiz var. Allah’ımıza bin şükür. Bizi bu topraklarda yetiştirmiş. Ben mahsulümü kendim topluyorum, satışını da kendim yapıyorum. Topraktan bize bizden halka katkısız bir şekilde kendimiz ne yiyorsak onu satıyoruz” diye ifade etti.

“Kadın dernekleri de festivalde yerini aldı”

Festivalde kadınlar da unutulmadı. İskele Meydanı’nda kadın dernekleri için özel bir alan ayrıldı. Umurbey Kadın Girişimi Derneği, Küçük Kumla Kadın Derneği, Büyük Kumla Kadın Derneği katkısız, doğal ve ev yemeklerini halkla buluşturdu.

“Derneğimizle birlikte köyün çehresi de değişti”

Bir yıl önce kadınların ortak fikri ile kurulan Umurbey Kadın Girişimi Derneği, tarihi bir köy olan Umurbey’de kadınların gücünü yeniden ortaya çıkmasını sağladı. Dernek başkanı Nesrin Ünlü dernek ile birlikte köyün çehresinin değiştiğini belirterek, “Kuruluşumuzu yaptık. Ondan sonra faaliyetlere başladık ki meğerse o kadar ihtiyaç varmış da biz farkında değilmişiz. Yani şartlar bizi arkamızdan sürekli itekledi. Biz bir yıl içinde bir işletme haline geldik. Erkek hegemonyasında olan esnaf kadınlı, erkekli oldu. Bu sefer çarşıdaki dil kültürü de gelişti.” dedi.

“Derneğimiz sayesinde eşlerimizden para istemiyoruz artık”

Belediyenin sunduğu bir proje ile dernekleşmeye giden bir kadın öyküsü de Büyük Kumla’dan. Büyük Kumla Kadın Derneği başkanı Süreyya Bayrak projenin hayata geçmesi ile kadınların hayatında büyük bir değişiklik yaşandığına işaret ederek “Yani eşlerimizden hiç değilse para istemiyoruz. Kendi kazancımızla yaşamak daha güzel. Biz varız burada, bir köyümüz var diyoruz artık” dedi.

“Ne işiniz var diyenler bile mutlular”

Kuruldukları andan itibaren kadınlar için yeni olanaklar yaratan bir diğer dernek de Küçük Kumla Kadın Derneği oldu. Dernek başkanı Kamile Pekel, özellikle geçim sıkıntısı yaşayan kadınlara ve ailelere destek olmak için bu projeye başladıklarına dikkat çekerek “Hem evlerimize bir nebze olsun katkıda bulunmak amacıyla hem de ihtiyacı olan ailelere dokunmak amacıyla kuruldu. Belediyemizin bize temin ettiği güzel bir bahçemiz var. Orada kahvaltı veriyoruz. Kendi ürünlerimizi yapıyoruz, servis ediyoruz.  Ne işiniz var diyenler bile şu an yaptığımız işten o kadar mutlular ki ve olumlu bakıyorlar ki hem köyümüzü tanıtmış olduk, hem kendi ailemize de katkıda bulunmuş oldu” şeklinde konuştu.