Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından “Bursa’nın köşe taşları tarihi yapılar’ temasıyla düzenlenen Bursa Ulusal Fotoğrafçılar Maratonu’nun kazananları belirlendi. Kentin ziynetleri olan tarihi yapılar, kare kare görüntülenerek, kıymetli bir arşiv olarak kent belgeliğine kazandırılmış oldu.

Bursa’nın tanıtımına katkı sağlamak, tarihi açıdan doğal bir plato olan Bursa’nın değerlerini fotoğraf sanatıyla buluşturmak amacıyla bu yıl üçüncüsü düzenlenen Bursa Ulusal Fotoğrafçılar Maratonu, kazanan eserlerin belirlenmesiyle tamamlandı. Bursa ağırlıklı olmak üzere İstanbul, Kocaeli, Sakarya, Eskişehir, Ankara ve İzmir’in de aralarında olduğu 19 şehirden 300 fotoğrafçının başvurduğu maratonda toplam 742 fotoğraf yüklemesi yapıldı. Bursa Fotoğraf Sanatı Derneği (BUFSAD) işbirliği ve Türkiye Fotoğraf Sanatı Federasyonu (TFSF) desteğiyle düzenlenen maratonda, Büyükşehir Belediyesi Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Daire Başkanı Ahmet Bayhan, Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Öğretim Görevlisi Alper Bilsel, Bursa Teknik Üniversitesi Öğretim Görevlisi ve BUFSAD Başkan Yardımcısı Alper Keskin, Büyükşehir Belediyesi Bursa Araştırmaları Merkezi Koordinatörü Aziz Elbas, Gelişim Üniversitesi Radyo TV Sinema Bölümü Öğretim Görevlisi Özlem Tuğçe Keleş, BUFSAD Yönetim Kurulu Başkanı Serpil Savaş ve FOTOGEN Yönetim Kurulu Başkanı Zehra Çöplü’den oluşan Seçici Kurul, dereceye giren eserleri belirledi.

Yapılan değerlendirmede, maratona Uşak’tan katılan Ufuk Turpcan birinci olarak, altın madalya ile 15 bin TL’lik para ödülünü almaya hak kazandı. Maratona İstanbul’dan katılan Adem Türkel ikinci olarak gümüş madalya ve 12 bin TL, Kayseri’den katılan İsmail Taşgeldi de üçüncü olarak bronz madalya ve 10 bin TL para ödülü kazandı. Mansiyona değer görülen Fatih Bayçora, Mert İsmail Şanal ve Muhammet Musab Gümüş ile Jüri Özel Ödülü’ne değer görülen Arif Miletli de 5000’er TL para ödülü almaya hak kazandı. Sergilemeye değer görülen 43 eserin sahibi de 1000’er TL para ödülü almaya hak kazandı.

Bursa’nın köşe taşı olan tarihi eserlerini kare kare kayıt altına alarak, kentin kültürel hafızasını tazeleyen fotoğrafçılar, ödüllerini 10 Temmuz Pazartesi günü saat 18.30’da Tayyare Kültür Merkezi’nde düzenlenecek törenle alacak.

Hatay’da depremin yaralarını sarmak için yoğun çaba harcayan Bursa Büyükşehir Belediyesi, kentin sembol eserlerinden olan ve depremde tamamen yıkılan 752 yıllık Ulu Cami’nin ayağa kaldırılması için röleve, restorasyon ve restitüsyon projelerini hazırlıyor.

Asrın felaketinden en ağır yarayı alan Hatay’da sadece binalar değil, asırlık camiler, kaleler, hanlar, kiliseler ve birçok tarihî eser de ya tamamen yıkıldı ya da büyük zarar gördü. Hatay’ın eski camilerinden biri olan 1271-1272 yıllarında yapıldığı sanılan tarihî Ulu Cami de depremlerin ardından yıkılıp, tamamen moloz yığınına döndü. Memlükler döneminde inşa edilen, medrese, yazlık camii, şadırvan, iki adet türbe, çeşme, imaret ve dükkânlar gibi farklı dönemlerde inşa edilmiş yapılardan meydana gelen bir külliye niteliğindeki Ulu Camii; harimde iki mihrabı bulunması açısından tek eser olma özelliğine de sahipti.

Bursa ihya edecek

Osmanlı’nın 4’üncü Sultanı Yıldırım Beyazıt tarafından Niğbolu Zaferi’nin adağı olarak 1396 – 1400 yılları arasında yaptırılan ve İslam âleminin en yüksek mertebedeki 5’inci büyük mabedi kabul edilen 600 yıllık Ulu Cami’ye sahip olan Bursa, Hatay’daki Ulu Cami’nin ihyası için devreye girdi. Hatay’da geçici yaşam alanlarının oluşturulması, seyyar tuvaletlerin kurulumu ve yardımların dağıtımı noktasında önemli bir mesai harcayan Bursa Büyükşehir Belediyesi, Hatay Ulu Camii’nin yeniden inşasını üstlendi. Bu konuda mayıs ayı oturumunda alınan meclis kararının ardından, Antakya Ulu Camii için röleve, restitüsyon ve restorasyon projesi hazırlıklarına başlandı.

Bursa’ya bu yakışırdı

Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş, Hatay temasları sırasında tamamen yerle bir olan Antakya Ulu Cami enkazını da inceledi. Hatay’da bir çok alan gibi bölgenin sembol eserlerinden Ulu Cami’nin de asrın felaketinde yıkıldığını hatırlatan Başkan Aktaş, “Büyükşehir Belediyesi olarak Antakya Ulu Cami’yi tekrar ayağa kaldırma noktasında taahhüdümüz olmuştu. Mayıs ayı meclisinde gerekli kararları aldık. Röleve, restorasyon ve restitüsyon projeleri hazırlanıyor. Hatay ve Bursa zaten iki kardeş şehir. Şimdi Ulu Camiler nezdinde de bir kardeşlik başlatmış olacağız. Hatay Ulu Cami, Bursa Ulu Cami’den daha eski. Etrafı da bu vesileyle düzenlenmiş olacak. İnşallah Hatay Ulu Cami, gelen misafirlerini daha sağlıklı bir ortamda kabul edecek. Osmanlı’yı kuran şehir Bursa’ya bu yakışırdı. Buna aracı olmak, vesile olmak benim için de son derece büyük bir mutluluk. Cenabı Allah, inşallah en kısa zamanda burada yine saf tutmayı nasip etsin” diye konuştu.

Yıldırım Belediyesi, 19’uncu yüzyılda Müslüman Türk iş insanlarının kurduğu ilk ipek tesisi olan Osman Fevzi Efendi İpek Fabrikası’nın köşk yapısını ayağa kaldırıyor.

İlçede bulunan tarihi eserleri ve yapıları ihya ederek yeniden gün yüzüne çıkartan Yıldırım Belediyesi, Bursa’nın en önemli sivil mimari örneklerinden biri olan ‘Tarihi Osman Fevzi Efendi Köşkü’nü restore ederek tüm Bursa’ya hizmet verecek bir sosyal yaşam merkezine dönüştürüyor. Restorasyonun ardından ‘Karaağaç Sosyal Yaşam Merkezi’ olarak Bursa’ya hizmet verecek tarihi yapıda 4 bin metrekarelik bir arsa üzerine kurulu, 350 metrekare tabanlı 4 katlı bir binadan oluşuyor. İlçeye değer katacak olan Karaağaç Sosyal Yaşam Merkezi açıldığında, giriş katı ve bahçesi sosyal tesis olacak şekilde hizmet verecek olup mekânın üst katlarında sergi ve toplantı salonları yer alacak. Tarihi köşkte çalışmaların tüm hızıyla devam ettiğini belirten Başkan Oktay Yılmaz, “Osman Fevzi Efendi Köşkü’nü ‘Karaağaç Sosyal Yaşam Merkezi’ olarak ihya ederek Yıldırım’a kazandıracağız. Açacağımız Sosyal Yaşam Merkezi ile hem Osman Fevzi Efendi’nin adını yaşatacağız hem de vatandaşlarımızın hoşça vakit geçirebileceği bir mekânı hizmete sunmuş olacağız. Ayrıca burada hayata geçireceğimiz kültürel ve sanatsal faaliyetler ile geçmişi geleceğe bağlayacağız. Aslına sadık kalarak ve tarihi dokusunu koruyarak ayağa kaldıracağımız tarihi yapıyı, Bursa’nın kültür, sanat ve sosyal hayatına önemli katkılar sunacak bir merkez haline getireceğiz” dedi.

Asrın felaketinde çok sayıda tarihi eser yerle bir olurken, Bursa Büyükşehir Belediyesi, olası bir depreme karşı kentteki ecdat emaneti eserleri lazer tarama cihazları ile 3 boyutlu olarak birebir modelliyor. Bu çalışma ile bir tarihi eser tamamen yerle bir olsa da bire bir aynısını yeniden yapmak mümkün olacak.

Anadolu’nun en eski camilerinden Habib-i Neccar, 2 bin yıllık geçmişe sahip Karakuş Tümülüsü, 250 yıllık Antakya Evleri ve 200 yıllık Rum Ortodoks Kilisesi gibi daha onlarca anıtsal eser, Kahramanmaraş merkezli depremlerde yok olup gitti. Tarihi eserlerde böylesi büyük bir büyük yıkım yaşanması, gözleri büyük bir bölümü UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Bursa’daki tarihi eserlere çevirdi. Birinci derece deprem kuşağında yer Bursa, 1855 depreminde büyük bir yıkım yaşamış, başta Ulu Cami olmak üzere pek çok anıtsal eser ya zarar görmüş, ya da tamamen yıkılmıştı. Yine 1958 yılındaki yangında Tarihi Kapalı Çarşı da kül olmuştu. Tarih boyunca yaşadığı büyük deprem ve yangın felaketleriyle önemli eserlerin tahrip olduğu Bursa’da, geçmişte yaşanan acı tecrübelerden çıkarılan dersle tüm ecdat emanetleri bire bir ölçümlenip, modellenerek kayıt altına alınıyor.

Milyarlarca nokta ölçümü

Bursa Büyükşehir Belediyesi Harita Şube Müdürlüğü ekipleri, 2015 yılında Türkiye’deki belediyelerde bir ilk olarak yersel lazer tarama cihazı ile ölçümlere başladı. Saniyede 50 bin nokta ölçebilen lazer ölçüm cihazı ile yapıların 3 boyutlu modeli çıkarılırken, İslam âleminin en yüksek mertebedeki 5’inci büyük mabedi kabul edilen 600 yıllık Ulucami’de yapılan 2 milyar nokta ölçümü ile en kaba hata sadece 8 milimetre olarak, tarihi yapının 3 boyutlu modeli oluşturuldu. Bugüne kadar Ulucami’nin yanı sıra Tarihi Saat Kulesi, Osman Gazi ve Orhan Gazi Türbeleri, Yeşil Cami, Yeşil Türbe, Tarihi Belediye Binası, İznik Antik Roma Tiyatrosu, Çini Fırınları, Tolon Fabrikası, İznik Surları, İshakpaşa Külliyesi, Yıldırım Beyazıt Camii, 1. Murat Külliyesi, Bitinya Galerileri, Zindan Kapı gibi 100’ün üzerindeki tarihi eserin modellemesi yapılırken, milyarlarca noktanın üzerinde ölçüm yapıldı. Yapılan bu modellemeler sayesinde asrın felaketinde olduğu gibi bir depremde zarar gören bir eser, milimi milimine aslına uygun olarak yeniden inşa edilebilecek.

Eserler kayıt altında

Bursa’nın, Tarihi Çarşı ve Hanlar Bölgesi, Cumalıkızık ve Sultan Külliyeleri ile UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer aldığını, İznik’in de aday listede olduğunu hatırlatan Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş, yok olmaya yüz tutmuş eserlerin restore edilerek, ayağa kaldırılması kadar, bu eserlerin aslına uygun olarak geleceğe taşınmasının da büyük önem taşıdığını söyledi. Birçok medeniyetlere ev sahipliği yapan ve çağlar öncesinden günümüze pek çok tarihi yapıyı bünyesinde barındıran Bursa’nın da birinci derece deprem kuşağında yer aldığını ifade eden Başkan Aktaş, “Bir taraftan şehrimizi depreme karşı dirençli hale getirecek çalışmaları sürdürürken, diğer taraftan sahip olduğumuz kültürel mirası korumak için de yoğun çaba harcıyoruz. Özellikle 1855 depreminde Bursa neredeyse yerle bir oldu. Birçok tarihi eser ya tahrip oldu ya da tamamen yıkılıp gitti. Yine 1958 yılındaki yangında tarihi kapalı çarşı kül oldu. 11 ilimizde büyük yıkım ve acılara neden olan asrın felaketinde de çok sayıda anıtsal eser yerle bir oldu. Yani bu tür felaketler her an olabilir. Bu noktada harita şubemizin yaptığı çalışma tarihe not düşülmesi bakımından çok önemli. Bugüne kadar 100’ün üzerindeki eserimizin birebir modellemesi yapıldı. Hedefimiz kentimizdeki gerek tarihi, gerekse mimari değeri olan tüm eserleri modellemek. Allah ülkemize bir daha böyle acılar yaşatmasın tabii ki ama olası bir felakete karşı konutlarımızdan anıtlarımıza kadar tüm yapılarımızı depreme dirençli hale getirmeye çalışıyoruz” diye konuştu.