CHP Bursa Milletvekili ve PM Üyesi Orhan Sarıbal, şeker pancarı alım fiyatlarıyla ilgili Meclis’te basın toplantısı düzenledi.

Şeker pancarının Türkiye için stratejik bir tarım ürünü olduğunu vurgulayan Sarıbal, AKP iktidarı’nın 2002 yılından bu yana uyguladığı tarım politikalarıyla Türkiye’yi kendi kendine yeten bir ülke olmaktan çıkararak, dışa bağımlı hale getirdiğini belirterek, “Şeker fabrikalarını satan, pancara kota koyan iktidar, ithalat lobilerinin çıkarlarını üreticimizin alın terinden daha değerli görüyor” dedi.

Türkşeker’in açıkladığı 2024 yılı şeker pancarı alım fiyatı ile çiftçilerin alın terinin hiçe sayıldığını ifade eden Sarıbal, kota tamamlama primiyle birlikte ton başına 2.375 TL olarak belirlenen fiyatın, üretim maliyetlerini bile karşılamaktan uzak olduğunu belirtti. Üreticilerin en düşük fiyat beklentisinin 2.500 TL olduğunu kaydeden Sarıbal, “İktidarın belirlediği avans fiyat, resmi enflasyonun altında kaldı. Türkiye Şeker Fabrikaları, 2023 ürünü şekerpancarı alım fiyatını ton başına kota tamamlama primi dahil 1.855 lira olarak açıkladı. 2022 yılında fiyat, prim dahil 1.450 TL’ydi. Buna göre artış oranı yüzde 27.9’da kalmış; açıklanan alım fiyatı, pancar üreticisinde büyük bir hayal kırıklığına yol açmıştır. Şekerpancarında yeni hasat dönemi başlamış ve Türkiye Şeker Fabrikaları ilk olarak 4 Eylül’de Malatya’da pancar alım kampanyasını başlatmıştır. Verilen bu fiyat artış oranı yüzde 28’de kalmıştır. Bu, çiftçinin emeğine, geleceğine ve ülkemizin yerli üretimine vurulan bir darbedir. Maliyetler ortada: Artan mazot fiyatları, gübreye gelen zamlar, elektrik maliyetleri ve genel ekonomik kriz altında ezilen çiftçimiz, bu fiyatlarla nasıl geçinecek? Tarımda sürdürülebilirlikten bahsediyorsak, üreticinin alın terine hak ettiği değeri vermek zorundayız. Şeker pancarı gibi stratejik bir üründe dışa bağımlı olmak, ülkemiz adına büyük bir risktir” diye konuştu.

ÇİFTÇİ KOTA VE ÖZELLEŞTİRME KURBANI

1998 yılında başlayan kota uygulamasının 2001 yılında çıkarılan 4634 sayılı Şeker Kanunu ile yasal zemine oturtulduğunu, üretimin sınırlandırıldığını hatırlatan Sarıbal, kota sisteminin, ülkemizin tarımsal üretim kapasitesine darbe vurduğunu belirterek, “Bu süreçte nişasta bazlı şeker üretimine tanınan ayrıcalıklar ise yerli şeker üreticisinin rekabet gücünü zayıflatmıştır. 2002 yılında kamu şeker fabrikalarının pazar payı %74 iken, AKP’nin özelleştirme politikaları sonucu bu oran hızla düşmüştür. 2018’de yapılan özelleştirme ile birlikte kamu fabrikalarının pazar payı %37’ye kadar gerilemiştir. Bu süreç sadece fabrikaların satışıyla sınırlı kalmamış, aynı zamanda yüz binlerce çiftçinin gelir kapısı da elinden alınmıştır. Kamuya ait 15 fabrika sektörde lider konumunu korusa da bu, giderek zayıflamaktadır. Özelleştirmenin ardından nişasta bazlı şeker üretimi yapan 5 özel şirkete sağlanan kolaylıklar, gıda güvenliğini riske atan bir diğer büyük sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Türkiye’de şeker üretimindeki bu dönüşüm, çiftçiyi üretimden koparmış, şeker ithalatını artırmış ve yerli üretimi baltalamıştır. Ortaya çıkan tablo, AKP’nin tarım politikalarının bir özeti gibidir: Kendi çiftçimizi ve üreticimizi desteklemek yerine, ithalatı ve büyük sermaye gruplarını önceleyen bir anlayış. Yerli ve milli üretim söylemleriyle halkın karşısına çıkan iktidar, uygulamalarıyla çiftçiyi borca, tarımı da dışa bağımlılığa sürüklemiştir. Oysa Türkiye, şeker pancarı gibi katma değeri yüksek bir üründe dünya çapında rekabet gücüne sahip bir ülkedir. Bu böyle gitmez! Şeker pancarı üretimini ve yerli üreticiyi koruyacak politikaların devreye alınması gerekmektedir. Üreticilerimizin emeklerinin karşılığını aldığı, maliyetlerini karşılayabildiği ve sürdürülebilir üretim yapabildiği bir sistem kurulmalıdır. Buradan iktidara sesleniyoruz: Çiftçinin sesini duyun! Bu ülkenin toprağını, üretimini, alın terini yok sayarak bir yere varamazsınız. Bu vebali ödeyemezsiniz! Şeker pancarından tahıla, pamuktan meyveye kadar tarımsal üretimde yeniden güçlü ve bağımsız bir Türkiye’yi kurmak, çiftçinin emeğine sahip çıkmakla mümkün olacaktır” diye konuştu.

İKTİDAR, ÇİFTÇİYE “ŞEKER PANCARI EKMEYİN, BİZ İTHAL EDERİZ” DİYOR

2023 yılında küresel şeker üretiminin yüzde 79’unun şeker kamışı, yüzde 21’inin de şeker pancarından elde edildiğini vurgulayan Sarıbal, şeker pancarının şekerin hammaddesi olmanın yanı sıra yan ürünleriyle katma değeri en yüksek ürünlerden biri olduğuna da değindi. Sarıbal, “İktidar çiftçiye şeker pancarı ekmeyin, vazgeçin, biz ithal ederiz diyor. Çiftçinin 780 milyar lira borcu var. Bu tarihi bir rekordur. Öte yandan şeker pancarı yalnız sanayi hammaddesi değil, aynı zamanda besi hayvancılığında yaprak, baş ve posa ile çok değerli bir yem bitkisidir. Şeker üretimimizin azalması halinde, oluşacak açığın kapanması nişasta bazlı şeker ile sağlanacak. Şeker pancarı üretimi yapan çiftçilerin sayısındaki düşüş ve aynı dönemde şeker tüketimindeki artış, Türkiye’nin şeker üretiminde dışa bağımlılık riskini artırmaktadır. Çiftçi sayısında yüzde 20 oranında azalma yaşanırken, kişi başı şeker tüketiminin yüzde 9,5 artması bu dengeyi daha da zorlaştırmaktadır. Günümüzde pancar üreten çiftçi sayısı 99 bine gerilemiş olmasına rağmen kişi başına yıllık şeker tüketimi 33,5 kilograma ulaşmıştır. 2023 yılında 303 bin ton olan şeker ithalatı, bu yılın ilk 9 ayında 121 bin ton olarak gerçekleşmiştir. Türkiye, pancardan şeker üretiminde dünyada beşinci, Avrupa’da dördüncü sıradadır. Türkiye’de 2023 yılında 23.5 milyon ton şekerpancarı üretilirken; kendine yeterlilik 2022 – 2023’de yüzde 91,1’e geriledi. TÜİK Bitkisel Üretim 1.Tahminine göre 2024 yılında üretimin yüzde 2,1 oranında azalarak 23 milyon ton tahmin edilmektedir” açıklamasını yaptı.

“SEPETTEKİ ÇÜRÜK ELMA AKP’DİR”

CHP Bursa Milletvekili ve PM Üyesi Orhan Sarıbal Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun “Yenidoğan çetesi”ne ilişkin “Bizim için bu operasyonun adı, ‘çürük elma operasyonu’; çetenin adı da ‘insanlıktan nasibini almamışlar çetesidir” ifadelerini eleştirdi. Sarıbal, “Ben çiftçiyim. Çürük olmayan elmayı da çürük elmayı da iyi bilirim. Sepete bir çürük elma koyarsanız, tüm sepeti çürütür. O sepetteki çürük elma Saray iktidarıdır, AKP’dir. Türkiye’nin sepetteki çürük elmadan kurtulması için acil erken seçim gereklidir!” diye konuştu.

Gemlik Belediyesi, vatandaşların sağlık durumlarını da önemsiyor. 14 Kasım Diyabet Günü nedeniyle ilçe merkezinde bilgilendirme noktası oluşturan Sağlık İşleri Müdürlüğü ekipleri, Gemliklilerin kan şekerini ölçerek diyabet konusunda bilgilendirme yaptı. Programda 472 kişinin kan şekeri ölçüldü. Ücretsiz yapılan testlerde, kan şekeri yüksek çıkan vatandaşlara sağlık durumlarını takip etmeleri önerildi. Ekipler ayrıca diyabet hakkında bilgilendirici broşürler dağıttı.

Kendisi de ölçüm yaptıran Gemlik Belediye Başkanı Şükrü Deviren’in değerleri normal çıktı. Beslenme ve hareket etmeye dikkat ettiğini dile getiren Başkan Deviren, Gemliklilerle konu hakkında sohbet etti. Şeker hastalığının pek çok başka hastalığın sebebi olduğunu dile getiren Başkan Deviren, herkesi aşırı şeker tüketiminden kaçınmaya ve sağlık durumlarını takip etmeye davet etti.

Karacabey Belediye Başkanı Ali Özkan, bir zamanlar bölgenin önemli tarım ürünlerinden olan ancak azalan ilgi nedeniyle bitme noktasında gelen pancar üretimi ile ilgili önemli açıklamalarda bulundu.

Başkan Ali Özkan, Türkiye’nin en önemli gündem maddelerinden birinin şeker olduğuna değinerek, nişasta bazlı şekerin hem sağlığa hem de ülkeye zarar verdiğini söyledi. Özkan, bunun yanında şeker pancarından elde edilen şekeri doktorların da tavsiye ettiğine vurgu yaptı.

Şeker pancarından üretim yapıldığı zaman Karacabey ovasında, Mustafakemalpaşa ovasında, Yenişehir, Susurluk ve Bandırma ovasında çiftçinin yüzünün daha çok güldüğünü aktaran Özkan, “Hayvancılıkta en önemli girdilerden birinin yem maliyetinin yüksek olması dikkate alındığında, şeker pancarından arta kalan küspeler hayvancılarımızın da ihtiyacını önemli ölçüde gidermektedir” dedi.

Pancara olan ilginin azalması endişe verici

Özkan, bir dönem kapalı tutulan Susurluk Şeker Fabrikasının açılması için de yoğun çaba serf ettiklerini ancak giderek pancara olan ilginin azalmasının endişe vereceği olduğuna dair açıklama yaparak, “Bölgemizde yıllardan beri faaliyet gösteren Susurluk Şeker Fabrikamız var. 2014 yılında çeşitli gerekçelerle üretime ara verilmişti. Ankara’da Şeker Fabrikaları Genel Müdürlüğünde temaslarda bulunduk ve hamdolsun bu gayretlerimiz neticesinde, 2017 yılında bizim de katıldığımız törenle üretim tekrar başladı. Bu, çiftçilerimize de önemli bir sevinç yaşattı. Toplamda 31 bin 49 dekar şeker pancarı üretimi gerçekleşti. Fakat polar düşüklüğü sebebiyle çeşitli sıkıntılar yaşanması hasebiyle de önceki yıllarda 31 bin dönüm olan üretim, 2019-2020 yılları arasında 6 bin dönüm olarak gerçekleşti, 2020-2021 de ise 8 bin dönüm üretim gerçekleşti. 2021-2022’de ise maalesef 4 bin 335 dekar şeker pancarı üretimi yapıldı. Yani 31 bin olan üretim, şimdi 4 bin. Yaklaşık %90 şeker pancarı üreticisi üretimden kaçmış. Susurluk’ta milli bir servet var. Fabrika var. Bunun işlemesi için de Konya ve Eskişehir bölgesinden bir kısım şeker pancarları buraya getirilirken, fabrika ayakta tutulmaya çalışılmış” şeklinde konuştu.

Üretimi ve çiftçiyi desteklemek için TİGEM arazisi değerlendirilebilir

Başkan Özkan, önceki gün incelemelerde bulunmak üzere Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı olan Karacabey Harasına gitti. 83 bin dönümlük TİGEM arazisinin 20 bin dönümünün şeker üreticisi için bir fırsata dönüşebileceğini belirten Özkan, “Susurluk Şeker Fabrikası atıl kalan bir üretim değerimiz olduğundan hareketle ve son yıllarda şekerin artık stratejik bir ürün haline gelmesi sebebiyle, bu önerimiz oldukça değerli. Fabrikayı ayakta tutmak için şeker pancarından üretim yapıp şeker elde etmek için çiftçimize destek olmak için bu önemli” dedi.

Milli servet heba olmayacak, herkesin yüzü gülecek

Başkan Ali Özkan, “Bu üretimden çıkan küspeleri hayvancılık sektörünü desteklemek maksadıyla, nakliyesi ile istihdamı ile birçok katma değer üretene, havamızı temizleyen şeker pancarı üretimini bölgemizde gerçekleştirmek için bir önerimiz var: Şöyle ki şeker pancarı ekilmesi kaydıyla ihaleye çıkarılmasını talep ediyoruz. Şeker pancarı ekmek isteyen üreticiler bu ihaleye girerek, uygun gördükleri bu arazileri makul fiyatta kiralayacaklar ve bölgemizde şeker pancarı üretimi gerçekleşecek. Ve bu çerçevede de uygun kira bedeliyle üreticinin girdi maliyetleri düşeceği için bölge çiftçimizin yüzü gülecek. Bu hamle ile bölgemizde pancar tarımının ve çiftçisinin geleceği teminat altına alınacak. Atıl durumda kalan Susurluk Şeker Fabrikası, milli servetimiz çalışacak. Konya’dan, Eskişehir’den buraya şeker pancarı getirilmesine gerek kalmayacak. Devlet arazisinde yapılmış olduğundan, gıda güvenliği de sağlanmış olacak. Ve bu yöntem sayesinde, minimum 20 bin ton şeker üretimi sağlanacak ve Türk insanın ağzı tatlanacak. Çiftçinin yüzü gülecek, işçinin yüzü gülecek, fabrika çalışacak, milli servet heba olmayacak, havamız temizlenecek, dolayısıyla bu işten herkes memnun kalacak” açıklamalarında bulundu.