Osmangazi Belediyesi, Türk edebiyatının en önemli yazar ve şairlerden olan Ziya Gökalp’i vefatının 100’üncü yılında yad etti. Prof. Dr. Alev Sinar Uğurlu’nun konuk olduğu söyleşide, Ziya Gökalp’in hayatı, ailesi, dostları, eserleri, fikirleri ve edebi yönünün yanı sıra Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşu ve günümüze uzanan etkileri ele alındı.

Osmangazi Belediyesi tarafından Şadırvanlı Han Buluşmaları adı altında her hafta Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nde düzenlenen söyleşi programının bu haftaki konuğu, Prof. Dr. Alev Sinar Uğurlu oldu. Türk sosyolojisinin kurucusu ve Türk milliyetçiliğinin en önemli düşünürlerinden olan Ziya Gökalp’in vefatının 100’üncü yılı dolayısıyla düzenlenen programda, yakın dönemimizin en önemli karakterlerinden biri olan Ziya Gökalp, derinlemesine tanıtılmaya çalışıldı.

Ziya Gökalp’in milli birlik için aynı dil, aynı din ve aynı hars şemsiyesi altında toplaşmak gerektiği söylemleri üzerinde duran Prof. Dr. Alev Sinar Uğurlu, “Düşüncelerini halkla buluşturmanın bir aracı olarak şiiri ve yazıyı kullanan Gökalp; şiirlerini, milli kimlik bilincini uyandırmak ve Türk kültürünü yeniden canlandırmak amacıyla oluşturmuştur. Şiirlerinde sade ve anlaşılır bir dil kullanarak halkın geniş kesimlerine hitap etmiş, fikirlerini daha çok edebiyat aracılığıyla yaymıştır. Edebi eserleri, sadece birer sanat eseri olmanın ötesinde, toplumun kültürel dönüşümüne rehberlik eden araçlar olarak da işlev görmüştür” dedi.

Osmangazi Belediyesi’nin Şadırvanlı Han Güz Dönemi programları kapsamında düzenlediği etkinlikte; Türk düşünce tarihindeki pozitivist ve materyalist akımlara karşı geliştirilen eleştiriler ele alındı. 19. yüzyıl sonlarından itibaren Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerinde, Batı’dan gelen bilimsel ve felsefi etkiler, pozitivist ve materyalist yaklaşımların Türk aydınları arasında yayılması ve bu düşüncelere karşı muhtelif çevrelerce yöneltilen eleştiriler konuşuldu.

Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nde “Türk Düşüncesinde Pozitivist ve Materyalist Yansımaların Reddiyesi Sorunu” başlığıyla düzenlenen programın konuğu olan Prof. Dr. Abamüslim Akdemir, bu eleştirilerin felsefî arka planını ele alarak, Türk entelektüel hayatındaki pozitivist ve materyalist yansımaları nasıl reddettiğini konuştu. Prof. Dr. Akdemir, ayrıca bu eleştirilerin modern Türk düşüncesine nasıl yön verdiği ve günümüz tartışmalarına ne şekilde katkıda bulunduğunu analiz etti.

Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe ve Sosyal Bilgiler Bölüm Başkanı Prof. Dr. Abamüslim Akdemir, “Özellikle birinci ve ikinci meşrutiyet döneminde, Tanzimat sonrası batılılaşma hareketi içerisinde, Türk düşüncesine Osmanlı’nın son dönemi ve Cumhuriyetin başlangıç yıllarında. 19. yüzyıl pozitivizmin egemen olduğu bir yüzyıl olduğu için bunların etkileri var. Özellikle pozitivizm ve materyalizmin etkileri var. Osmanlı döneminin son döneminde, Türkiye Cumhuriyeti’yle birlikte pozitivizme karşı, özellikle pozitivizmin, metafizik ve dini konulardaki materyalist tavrından dolayı reddiyeler var. Bu reddiye sorununun, felsefî sorunu nedir? Karşılığı ne olmuştur? Bunu konuşuyoruz. Amacımız Türk düşüncesinde ve cumhuriyetin kuruluş felsefesinde uzun yıllar etkili olan batılı mantığı, pozitivist ve materyalist etkiyle birlikte nasıl şekillendiğini, buna karşı duruşunda kendisini nasıl ortaya koyduğunu, koyarken de ne tür sorunlar ortaya çıktığını tartışmaktır” dedi.

Pozitivist ve materyalist etki, Türk düşüncesinde kendisini ortaya koyarken daha çok Auguste Comte ve Emile Durkheim üzerinde kendini gösteriyor diyen Prof. Dr. Akdemir, “O dönemde batılılaşma hareketi daha çok teknoloji ve bilim alanında olduğu için, biraz da bilimsel pozitivizmin, olgusal dünyanın başarısında etkisi olmasından dolayı ona karşı ilgi de çok fazla oluyor. Pozitivizmin, cumhuriyetin kuruluş felsefesindeki etkilerini de görüyoruz. Mustafa Kemal Atatürk, Emile Durkheim, Auguste Comte ve Ziya Gökalp’ten etkilenerek, devleti şekillendirirken bilimi ve olgusal dünyayı hakim kılmaya çalışıyor. Bunun yanında, karşı taraf da pozitivizmi, metafizik ve ontolojik temelinde din karşıtlığı üzerinden değerlendiriyor. Bunu savunurken daha çok idealizmi, tasavvufu ve kelamı kullanıyorlar” diye konuştu.

Konuşmasında, bugün bu temellendirmelerde nelerin eksik olduğuna da değinen Prof. Dr. Abamüslim Akdemir, “Bizim temellendirme biçimimiz biraz da iki temelden oluşuyor. Hem pozitivizminden vazgeçemiyorlar; çünkü gelişmiş bir Batı var. Batılılaşma sürecini zorunlu olarak desteklemek zorunda kalıyorlar. Hem de ona karşı kendi değerlerini koruyabilecek bir temel arıyorlar. Doğal olarak bu çatışmanın ortaya çıkarttığı ve belki bugün de karşımıza çıkan sorunların ana kaynaklarından birisidir” dedi.

Osmangazi Belediyesi tarafından restore edildikten sonra üniversite öğrencileri için eğitim ve kültür merkezi haline dönüştürülen Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nin Ekim-Kasım ve Aralık aylarını kapsayan ‘2022 yılı Güz Dönemi’ programı başladı.

Tarihi Kayhan Çarşısı’nın simgesi olan Şadırvanlı Han’ı ilk günkü orijinal haline getirdikten sonra Uludağ Üniversitesi ile protokol imzalayarak Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’ni hayata geçiren Osmangazi Belediyesi, tarihi yapıyı üniversite öğrencilerinin şehir merkezindeki buluşma noktası yaptı. Açıldığı günden bu yana yoğun ilgi gören tarihi yapı, günün her saati Uludağ Üniversitesi’nin yanı sıra kentin dört bir yanından gelen öğrencileri de ağırlıyor. Film gösterileri, sergiler, konferanslar, seminerler, şiir ve öykü yarışmaları, kurs ve düşünce atölyeleri gibi birçok eğitimsel ve kültürel faaliyetlerin gerçekleştirildiği Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nde 2022 Yılı Güz Dönemi’nin faaliyet programı düzenlenen etkinlik ile tanıtıldı.

Öğrencilerin yoğun ilgi gösterdiği 2022 Yılı Güz Dönemi’nin faaliyet tanıtım programına: Osmangazi Belediye Başkanı Mustafa Dündar ile birlikte Uludağ Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Saim Kılavuz, Bursa Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Fethi Yıldız, Bursa Kent Konseyi Başkanı Şevket Orhan, ULUTÖMER Müdürü Prof. Dr. M. Asım Yediyıldız, akademisyenler ve belediye başkan yardımcıları katıldı.

“Tarihi Mirasın Ayağa Kaldırılmasında Öncü Belediyeyiz”

Osmangazi Belediye Başkanı Mustafa Dündar, 100 yıl önce inşa edilen Şadırvanlı Han’ı, bakımsızlığa terk edilmiş ve yıkılmaya yüz tutmuş bir durumda iken yeniden ayağa kaldırdıklarını ifade ederek, “Restorasyon çalışmaları ile bu binaya yeniden hayat verdik. Osmangazi Belediyesi, tarihi eserlerin ayağa kaldırılması noktasında Türkiye’de öne çıkan belediyelerin başında yer alıyor. Bu alanda birçok ödüle sahibiz. Son olarak da geçtiğimiz Cumartesi günü Tarihi Kentler Birliği tarafından Hisar’da yürüttüğümüz çalışmalar ile Jüri Özel Ödülü’ne layık görüldük. Şadırvanlı Han’daki restorasyon çalışmalarını tamamladıktan sonra ise bu tarihi mekana nasıl bir fonksiyon verebiliriz konusunu düşünmeye başladık. Bu noktada Uludağ Üniversitemizin Rektörü Prof. Dr. Ahmet Saim Kılavuz’a burasını Uludağ Üniversitesi’nde eğitim gören misafir öğrenciler için faaliyet gösteren bir eğitim akademisine dönüştürme konusundaki düşüncelerimizi ilettik. Uluslararası öğrenciler için kültür ve eğitim merkezi olarak planladığımız bu tarihi mekanın kapılarını tüm öğrencilerimiz için açtık” dedi.

“Haftada Bin Kişi Eğitim Merkezinden Faydalandı”

2020 yılı Ekim ayında açılışını gerçekleştirilen Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nde bugüne kadar yürütülen çalışmalar hakkında bilgiler veren Başkan Dündar, “Hem akademisyenlerimiz hem de öğrencilerimiz burada çok güzel çalışmalara imza atıyorlar. Hizmete açıldığı günden bu yana üniversitemizden ve şehir dışından 100’e yakın, alanında uzman kıymetli akademisyenlerle birbirinden farklı konularda 169 konferans, toplantı ve söyleşi programları gerçekleştirildi. Haftalık müzik provaları yapıldı. Akademik okuma ve yazma seminerleri, İslam düşüncesi okumaları, felsefe programları, dil ve edebiyat söyleşileri gibi etkinliklere imza atıldı. Yapılan etkinlikleri, Şadırvanlı Han Sohbetleri adı altında kitap haline getirerek yayınlandık. Haftalık ortalama bin kişi bu eğitim merkezimizden faydalandı. 2021 yılı güz döneminde 16 hafta, 2022 yılı bahar dönemde 22 hafta olmak üzere toplam 38 haftalık eğitim programı gerçekleştirildi. Kütüphanemizde iki binin üzerinde kitap bulunuyor. Her sabah öğrencilerimize çorba ikramı oluyor. Kütüphanemizde 2 bin kayıtlı eser bulunuyor” diye konuştu.

“Dil, Din, Irk Ayrılığı Farklılık Değil Zenginliktir”

Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nin 2022 Yılı Güz Dönemi’nin 15 hafta süreceğini belirten Başkan Dündar, “2022 Güz dönemi boyunca da 59 etkinlik, 1 sanat tarihi buluşması ve 4 konser ile toplam 64 program yapılacak. Bu yapılacak olan etkinlikler ile birlikte burası geçtiğimiz yılın üzerine koyarak devam edecek. Üniversitenin kampüsün dışına çıkması bizler için önemli. Şehri gezip görmek öğrencilerimize çok şey katacaktır. Bursa bir tarih, maneviyat ve ilim, irfan şehridir. Üstü kadar altı da zengindir. Bursa, Osmanlıyı kuran ruha sahiptir. Bu ruh, buradan çıkarak üç kıtaya yayılmış ve adaleti, barışı, hoşgörüyü yaymıştır. Misafir öğrencilerimiz ile kendi öğrencilerimizin burada buluşması çok önemli. İnsanlar arasındaki ten, dil, din, mezhep ayrılığının bir farklılık değil de zenginlik olduğunu ve bir uyum içerisinde yaşamanın mümkün olduğunu göstermiş oluyoruz. Ben başta Rektörümüz Prof. Dr. Ahmet Saim Kılavuz olmak üzere emeği geçen tüm akademisyenlerimize teşekkürlerimi sunuyorum” dedi.

Rektör Kılavuz: “Yeniden Daha Adil Bir Dünya Neden Olmasın”

Uludağ Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Saim Kılavuz da, yaptığı konuşmada yaklaşık 3 yıl önce bu fikir ortaya çıktığında seve seve bu hizmete amade olduklarını söylediklerini ifade etti. Rektör Kılavuz, “Üniversitemize eğitime gelen misafir öğrencilerimiz, sadece üniversite, kampüs ve hocaları aracılığıyla değil aynı zamanda böyle tarihi bir mekanda da bizim kültürümüzü özümser ve ülkesine de gittiğinde de bu kültürün bir ferdi olarak buraları anlatır diye düşündük. Ama gördük ki sadece misafir öğrenciler değil, bizim yerli öğrencilerimize de hizmet etmek burayı bir akdemi haline getirir düşüncesi ağır bastı. İki görevi de birlikte yürüten önemli bir faaliyet alanı oluştu burada. Üniversite eğitiminin üzerine bir kültür inşa ediyoruz. Eski kültürümüzü tekrardan canlandırıyoruz.  Kültür atmosferi içerisinde bu çocukları yetiştirip, ülkelerine gönderiyoruz. Bu çocuklar ülkelerine gittiklerinde Türkiye’yi bir iyi niyet elçisi olarak görüyorlar. Yeniden daha adil bir dünya neden olmasın. Bu çok önemli bir hadise. Böyle hayırlı bir hizmete vesile oldukları için Osmangazi Belediye Başkanımız Mustafa Dündar’a teşekkürlerimi sunuyorum” ifadelerini kullandı.

ULUTÖMER Müdürü Prof.Dr. M. Asım Yediyıldız ise yaptığı konuşmada Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nin 2022 Yılı Güz Dönemi etkinlik takvimi hakkında bilgiler verdi.

Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi 2022 Yılı Güz Dönemi etkinlik takviminin açıklanmasının ardından sahneye çıkan ud sanatçısı Cüneyt Arslan, kanun sanatçısı Oğuz İmrak ve solist Salih Taşkın,  “Balkanlar’dan Kerkük’e Türkülerimiz” temalı konser ile Bursa’dan Üsküp ve Kerkük’e kadar geniş bir coğrafyanın türkülerini seslendirdi. Konser sırasında mikrofonu eline alan Uludağ Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Saim Kılavuz da, ‘Dönülmez Akşamın Ufkundayız’  eserini söyledi.